Slide background

Autisme Praktijk Alice

Autisme Coaching

Acceptance and Commitment Therapy (ACT)

Creatieve Therapie

Autisme stress deel 2

Marline Pijler: Autisme en stress deel 2

 

Inleiding

In mijn praktijk hebben volwassenen met autisme vaak een scala aan therapie en methodieken gehad. Elke methodiek is een hulpmiddel. We moeten daar geen wonderen van verwachten. Autisme is niet te genezen en dat moeten we ook niet willen.
Wat we wel willen allemaal willen is “minder stress”.

Waar gaat dit blog over?

  1. Autisme is een spectrum
  2. Manieren om stress te verminderen

1. Autisme is een spectrum

Autisme is een spectrum. Vroeger was de indeling anders, maar nu is het een spectrum. Deze oude streepjescode (Gilberg en Gilberg) 1998) laat zien hoe verschillend het kan zijn als je deze diagnose hebt.
Bij klassiek of kern autisme kreeg je de meeste streepjes. Mensen zonder autisme kunnen ook streepjes krijgen, maar lang niet zoveel als bij klassiek autisme.
Deze streepjescode laat ik zien in de hoop dat ook mensen zonder autisme begrijpen waarom het een spectrum is. Door het hele spectrum zitten alle intelligentie niveaus.
De last die iemand heeft van zijn of haar autisme hangt niet af van waar iemand op het spectrum zit.
In deze tijd zijn er vele late diagnosen. Mensen hebben het daar bijna altijd erg moeilijk mee om dit te accepteren . Een diagnose krijgen heeft een behoorlijke impact en kan voor een grote toename van stress zorgen.  “Je verandert niet opeens door je diagnose” zeggen mensen dan die het goed bedoelen. De stress die het geeft lost men daar niet mee op.
Als je ouder bent dan 30 jaar en je krijgt dan pas een diagnose dan wil dit zeggen dat je wel op het spectrum zit, maar zeker niet op klassiek autisme of kernautisme. Je hebt wel meer kenmerken ervan dan iemand zonder autisme.

2. Manieren om stress te verminderen

Elke methodiek heeft voor -en nadelen.
Er moeten doelen behaald kunnen worden waarna iemand zelfstandig(er) verder kan. Soms ontmoet ik zeer intelligente mensen met autisme die afhankelijk zijn gemaakt of geworden van hulpverlening. Dat noemen ze dan “levenslange hulpverlening”.
Dat is hun eigen keuze, maar het is jammer dat ze geen persoonlijke groei doormaken en thuis eenzaam en zonder werk zitten te wachten tot de begeleider weer op bezoek komt.
Dit is gelukkig niet altijd zo. Er is een groep die het wekelijks bezoek van de begeleider (ster) nodig heeft om de structureren, te plannen en bijvoorbeeld te voorkomen dat ze in een depressie raken of andere ernstige klachten.

“Wij bieden maatwerk” wordt gezegd en geschreven in de hulpverlening. Maatwerk bieden wil zeggen dat je op zoek gaat naar wat het beste bij iemand past om doelen te behalen.

Routines aanleren (dag/weekplanning, huishoudelijke taken, klussen, slaaprituelen, etc.)
Voordelen
        -je hoeft minder na te denken bij wat je doet of gaat doen
        -het geeft je duidelijkheid en voorspelbaarheid
        -het kost je in meerdere opzichten minder energie
Nadelen
    -als de routine niet door kan gaan dan kan dit stress geven (het klopt niet meer!)
    -het kan iemand minder flexibel maken als de persoon niet meer kan/wil afwijken
     van de routine

 

 Lijsten maken (uur planner, vrije tijd invul lijst, scoringslijsten, boodschappen, weekmenu etc.)
 Voordelen
       - je hoeft minder te onthouden en dat geeft energie
       - meer duidelijkheid en voorspelbaarheid
       - anderen kunnen meelezen wat je nodig hebt
 Nadelen
           -  lijstjes kunnen starheid bevorderen of in stand houden
           -  lijstjes een dag of week vergeten geeft vaak de aanleiding ermee te stoppen
           -  het geeft stress als het niet lukt
           -  anderen kunnen je “negatief” aanspreken op lijstjes als je iets bent vergeten

 

Signaleringsplan
Voordelen
-    over - en onder prikkeling tijdig signaleren
-    hierdoor emoties beter kunnen reguleren
-    omgeving (gezin, werk) begrijpt beter wat te doen bij over prikkeling
-    er staan acties in die je kan doen om te ontspannen
-    plan kan op kort en langer termijn ingezet worden
Nadelen
-    het plan te serieus nemen waardoor starheid
-    het geeft stress als het plan niet werkt

 

Andere vormen van hulpverlening
Acceptance en Commitment Therapy
Deze therapie bestaat (bij autismepraktijk Alice) uit zes sessies van 1 uur. Indien gewenst en passend kan dit ook langer of juist korter.
In deze therapie wordt gewerkt met metaforen en ontspanningsoefeningen.
Uitleg hierover staat op deze site onder ACT.

Voordelen
-    Het voordeel is dat dit een milde vorm is van therapie (milder dan bijvoorbeeld cognitieve gedrags therapie). Mild omdat het goed te volgen is en niet confronterend. Je leert op de “zachte” manier en dat kan heel krachtig zijn.
-    De metaforen speken een aantal mensen met autisme erg aan omdat ze duidelijk zijn.

Nadelen
-    de metaforen die gebruikt worden zijn voor sommige mensen met autisme niet passend
-    als je niet open staat voor “mildheid en compassie” past dit misschien niet bij je

Yoga/mindfulness
De ontspanning oefeningen kunnen fijn zijn en goed toepasbaar, maar niet voor iedereen. Het vraagt om geduld met oefenen en ervoor open staan dit te gaan ervaren. Ik raad iedereen aan dit te leren bij een goede yoga school waar mensen les geven die hiervoor zijn opgeleid.

Voordelen
-    leren ontspannen is zo belangrijk in een leven met autisme
-    als je het eenmaal kan dan heb je er heel veel aan
-    je kunt het thuis beoefenen

Nadelen
-    het aanleren is vaak moeilijk voor mensen met autisme
-    bijvoorbeeld omdat het alleen gegeven wordt in een groep
-    of omdat er te weinig verbeelding is, geduld of rust

Creatieve therapie.
Dit is een fijne manier om te leren ontspannen en om het creatieve deel van jezelf te ontdekken. Echter dit is niet voor iedereen geschikt.

Voordelen
-    het geeft ontspanning
-    je leert vaardigheden om creatief je te ontwikkelen en verwerkt meteen nare gebeurtenissen
-    je kunt thuis ook doen

Nadelen
-    je moet er voor open staan een creatief proces aan te gaan
-    je moet vuile handen durven te krijgen

Lotgenotencontact
Lotgenotencontact heeft bij velen al veel positief resultaat opgeleverd. Tijdens mijn opleiding deed ik hier onderzoek naar dat later gepubliceerd is in het tijdschrift “Wetenschappelijk tijdschrift autisme” in 2018.
Natuurlijk hangt het af van de groep en de gespreksleider of men hier veel uit kan halen. Sommige lotgenotengroepen functioneren nu eenmaal beter dan anderen.
Ik zou het echt iedereen aanraden om kennis te maken met lotgenoten. De kans is erg groot dat in een “warm bad” komt. Geen echt warm bad!

Auticorner heeft een vrouwengroep en een jong volwassengroep.
Vrijdagochtend om de week in Treebeek.
Voor meer informatie: 0644382158